Khóa bớt van để bia rượu đừng “chảy” tràn lan (Phần 1)

Ở bài luyện dịch báo chí Việt-Anh này, hãy cùng tìm hiểu thực trạng lạm dụng rượu bia (alcohol abuse) ở Việt Nam.

Với dân số hơn 96 triệu người, Việt Nam là thị trường tiềm năng và mang đến lợi ích kinh tế khổng lồ cho các nhà sản xuất đồ uống có cồn. Ảnh: Thành Hoa / TBKTSG Online

Khóa bớt van để bia rượu đừng “chảy” tràn lan (Phần 1)

(TBKTSG Online) – Cần có những giải pháp quyết liệt rõ ràng hơn trong quản lý sản xuất và tiêu thụ rượu bia cũng như các biện pháp giảm cầu và hạn chế tiếp cận để từng bước thu hẹp việc lạm dụng rượu, bia trong giới trẻ Việt Nam.

Tác giả Đào Quang Minh

*Giọng đọc độc giả Đào Mai Quyên, Hà Nội:

Mời bạn đọc theo dõi Phần 2 tại đây: https://reflective-english.vn/todays-story/vietnamese-english-translation/ruou-bia-2.html

Xứ người, xứ ta

Trốn cái nóng oi ả ngoài đường, bước vào cửa hàng tiện lợi 7-Eleven bên đường Sukhumvit, Bangkok (Thái Lan), tôi lựa nhanh mấy lon bia và đưa cho cô bé thu ngân. Cô lịch sự chỉ lên chiếc đồng hồ treo tường đang chỉ 2 giờ 15 chiều và nói với giọng tiếng Anh lơ lớ: “Chúng tôi không bán bia giờ này.” Tôi ngớ người không hiểu tại sao khi giữa ban ngày mà bị từ chối bán bia. Tôi rời khỏi cửa hàng với cảm giác không thoải mái. Để giải tỏa cơn khát, tôi phải đi đi bộ một quãng xa, vượt qua một dãy các kios bán áo phông Thái và đồ lưu niệm mới tìm được một nhà hàng bán đồ ăn phương Tây, nơi tôi có thể gọi một chai bia Singha với một ít snack để nhâm nhi và suy ngẫm về sự bất tiện vừa trải qua.

Khi có thời gian tìm hiểu tôi mới biết quy định này do Chính phủ Thái Lan đặt ra, theo đó các cửa hàng, siêu thị không được bán đồ uống có cồn trong thời gian từ 2-5 giờ chiều hằng ngày. Lý do, Chính phủ Thái muốn hạn chế việc trẻ em, đặc biệt là học sinh trung học có thể mua đồ uống có cồn, với lập luận là 2 giờ chiều là giờ sớm nhất mà học sinh tan trường và 5 giờ chiều là thời điểm mà học sinh đã về nhà với cha mẹ. Cấm bán bia rượu vào giờ đó sẽ hạn chế được khả năng học sinh và những bạn trẻ mua loại đồ uống này.

Điều này quả là trái ngược với Việt Nam khi rượu bia được bán và uống tràn lan ở khắp nơi, nhất là rượu tại các vùng nông thôn. Bước vào nhà nào bạn cũng có thể được mời uống rượu hoặc bia. Công việc trước đây cho tôi cơ hội đi đến nhiều vùng nông thôn và miền núi trong cả nước, đi đến đâu tôi cũng được mời uống rượu. Đối với những người có tửu lượng kém, đây là một cực hình. Mời uống rượu được xem là thể hiện sự hiếu khách của chủ nhà khi có khách đến thăm hay làm việc. Với người ở vùng cao, từ chối uống rượu thể hiện sự thiếu nhiệt tình và không hòa đồng. Sau khi uống rượu, thậm chí bị say, câu chuyện và mối quan hệ trở nên gần gũi hơn. Nhiều đồng nghiệp của tôi biết chuyện này nhưng cũng đành phải chấp nhận và coi như một rủi ro nghề nghiệp.

Rượu là đồ uống được ưa thích ở nông thôn và miền núi. Mỗi vùng miền lại có những loại rượu đặc sản khác nhau, chủ yếu được nấu thủ công từ gạo, ngô hoặc sắn. Có những loại rượu đã khá nổi tiếng nhưng phần lớn vẫn là các loại rượu không rõ nguồn gốc, không nhãn mác, không đăng ký theo bất kỳ tiêu chuẩn chất lượng nào. Uống những loại rượu này, thực chất người dùng phó thác sự tin tưởng vào người cung cấp rượu. Trong trường hợp bị ngộ độc thì nạn nhân cũng phải ráng chịu mà không biết kêu ai.

Ở các đô thị, bia rượu cũng được bán tràn lan. Ở Hà Nội hay TPHCM, cứ một đoạn lại thấy một quán bia hoặc quán nhậu đông đúc và ồn ào, hoạt động từ trưa đến đêm khuya. Khách hàng thì đủ độ tuổi: thanh niên, trung niên, người cao tuổi. Người ta đi nhậu vì đủ thứ lý do như giao lưu, thư giãn sau giờ làm việc, gặp gỡ bạn bè, bàn bạc công việc. Vui đi nhậu và buồn cũng đi nhậu. Khác với một số nước khác, văn hóa Việt Nam rất cởi mở đối với việc đi nhậu. Tôi có một số đồng nghiệp người Bangladesh, mỗi lần sang Việt Nam công tác lại tranh thủ đi nhậu vì tại quê hương họ bia rượu không được bán ở nơi công cộng.

Trong số những người vào quán nhậu có rất nhiều người còn rất trẻ, họ hồn nhiên mặc nguyên đồng phục của trường, ngồi nhậu và trò chuyện rôm rả. Nghiên cứu của trường Đại học Y tế công cộng cho thấy 44% học sinh Việt Nam uống cốc rượu bia đầu tiên trước 14 tuổi, 22,5% uống say ít nhất một lần; 80% nam vị thành niên và thanh niên uống rượu bia, tỷ lệ này là 36% đối với nữ.

[…]

Nguồn: https://www.thesaigontimes.vn/282478/khoa-bot-van-de-bia-ruou-dung-chay-tran-lan.html

*Bài dịch gợi ý:

Alcohol Abuse Must Be Stopped (Part 1)

(The Saigon Times) – The Lunar New Year holiday, or Tet, is a merry time when huge amounts of alcohol are consumed. Therefore, more specific and drastic measures are urgently needed to control the production and consumption of alcoholic beverages. Such measures could be a prelude to (1) the overall reduction of and accessibility to alcohol in a bid to gradually curb alcohol abuse among Vietnamese young people.

By Dao Quang Minh

Trying to escape from the scorching heat (2), I stopped by a 7-Eleven convenience store on Sukhumvit Boulevard in Bangkok, Thailand, to grab some cans of beer (3). I took them to a young female cashier. Much to my surprise, the girl politely pointed to a wall clock that said 2:15 p.m. “We do not sell beer during this hour,” she said in broken English.

I wondered why I was denied access to beer during daytime, and left the store irritated. To quench my thirst (4), I had to walk a long distance, passing a series of kiosks selling Thai T-shirts and souvenirs. Finally, I found a restaurant selling Western food where I was able to order a bottle of Singha beer and some snacks to ponder the inconvenience (5).

Later I found out that the regulation had been enacted (6) by Thai authorities. Accordingly, stores and supermarkets are requested not to sell alcoholic beverages from 2p.m. to 5p.m. every day. The government wants to restrict children – particularly high school students – from buying alcoholic drinks. It is argued that 2p.m. is the earliest time during the day for a student to leave school, and 5p.m. is the time students are supposed to be at home with their parents. Banning the sale of alcohol during that period may help reduce the chance of students and other young people buying alcoholic drinks.

The regulation is in stark contrast to (7) what is happening in Vietnam, where alcoholic beverages can be found everywhere, especially in rural areas. You may be invited to drink liquor (8) or beer when paying a visit to anybody you know well enough. On previous jobs, I often went to many rural and mountainous regions throughout the country. Wherever I arrived, I was frequently offered a glass of alcohol. For people with low alcohol tolerance (9), this is really a torture (10).

Treating visitors, either at home or at work, with alcohol is regarded as a symbol of hospitality. For people in the Central Highlands, declining a cup of alcohol shows a lack of enthusiasm or sociability (11). After consuming alcohol, or even getting drunk, people are supposed to become more talkative and make their relationships closer. Although many of my colleagues are against this questionable practice, they have no other choice but to accept it or risk their careers.

Liquor is a popular drink in rural and mountainous areas. Each region has its specialty, mainly home-made from rice, maize or cassava. Many of these famous drinks are of unknown origin and without quality control. In essence, consumers entrust their alcohol consumption to (12) the prestige of suppliers (13). In case of alcohol poisoning, victims have nobody to blame but themselves.

In urban areas, alcoholic beverages are also widely sold. For example, there is frequently a noisy and crowded tavern on every block in Hanoi or HCMC open from noon till late night. Their customers are people from all walks of life and ages (14) – young, middle-aged, and older adults. People go on drinking sprees (15) for a wide variety of reasons – socializing, relaxing after work, meeting friends, and discussing jobs. They drink, either happy or sad. Unlike many other countries, Vietnam has adopted a culture that is very open to drinking. Some of my colleagues from another South Asian nation take advantage of their business trips to Vietnam to live it up (16) because alcoholic drinks are not permitted in public places in their home country.

It is commonplace here in Vietnam for young people to be at a bar. Kids in their school uniform innocently enjoy alcohol and chat noisily. A research project, conducted by the Hanoi University of Public Health, shows 44% of Vietnamese students had their first glass of beer before 14, and 22.5% of them became drunk at least once. It also shows that a staggering 80% of male adolescents (17) and young adults have drunk alcohol, and the corresponding figure for females was 36%.

[…]


*Chú thích:

(1) prelude (to sth) /ˈpreljuːd/ (n): an action or event that happens before another more important one and forms an introduction to it

E.g. Living together as a prelude to marriage is now considered acceptable in many countries.

(2) scorching /ˈskɔːrtʃɪŋ/ (adj): (informal) very hot

E.g. They walked all day in the scorching heat.

(3) grab /ɡræb/ (v): [T] to have or take something quickly, especially because you are in a hurry

E.g. Let’s grab a sandwich before we go.

(4) quench your thirst /kwentʃ jʊr θɜːrst/ (exp): to stop yourself feeling thirsty, by drinking something

E.g. He quenched his thirst with a long drink of cold water.

(5) ponder /ˈpɑːndər/ (v): [I, T] (formal) ​to think about something carefully for a period of time

E.g. He continued to ponder the problem as he walked home.

(6) enact /ɪˈnækt/ (v):​ [often passive] (law) to pass a law

E.g. From Los Angeles to Athens, city authorities have tried to enact measures to limit exhaust emissions.

(7) stark /stɑːrk/ (adj): very different from something in a way that is easy to see

E.g. The extreme poverty of the local people is in stark contrast to the wealth of the tourists.

(8) liquor /ˈlɪkər/ (n): [U] ​(especially North American English) strong alcoholic drink

E.g. She drinks wine and beer but no liquor.

(9) tolerance (to sth) /ˈtɑːlərəns/ (n): the ability to suffer something, especially pain, difficult conditions, etc. without being harmed

E.g. Tolerance to alcohol decreases with age.

(10) torture /ˈtɔːrtʃər/ (n): [C, U] (informal) mental or physical pain; something that causes this

E.g. The interview was sheer torture from start to finish.

(11) sociability /ˌsəʊʃəˈbɪləti/ (n): [U] ​the quality of enjoying spending time with other people

E.g. Her lively sociability complemented his reserved nature.

(12) entrust A (to B) /ɪnˈtrʌst/ (v): (formal) ​to make sb responsible for doing sth or taking care of sb

E.g. She entrusted her son’s education to a private tutor.

(13) prestige /preˈstiːʒ/ (n): [U] ​the respect and value that sb/sth has because of their social position, or what they have done

E.g. Wearing designer clothes is a matter of personal prestige for many teenagers.

(14) a walk of life /ə wɔːk əv laɪf/ (idm): a person’s job or position in society

E.g. She has friends from all walks of life.

(15) spree /spriː/ (n): a short period of time that you spend doing one particular activity that you enjoy, but often too much of it

E.g. They went on a drinking spree.

(16) live it up /lɪv ɪt ʌp/ (idm): (informal) to enjoy yourself in an exciting way, usually spending a lot of money

E.g. Sam was living it up in London.

(17) adolescent /ˌædəˈlesnt/ (n): a young person who is developing from a child into an adult

E.g. An estimated 62 million Americans smoke, including 4.1 million adolescents aged 12-17.


Hãy theo dõi Reflective English trên trang Facebook “Reflective English,” nhóm “Biên – Phiên Dịch Tiếng Anh | Reflective English” và nhóm “Tiếng Anh Phổ Thông | Reflective English” nhé!



Tin tức liên quan

Có EVFTA, trái cây Việt Nam lợi thế hơn trái cây Thái Lan vào EU
Có EVFTA, trái cây Việt Nam lợi thế hơn trái cây Thái Lan vào EU

2669 Lượt xem

TTO – Ngày 17-9, Bộ NN&PTNT và Công ty Vina T&T đã tổ chức lễ (1) xuất khẩu lô trái cây sang châu Âu theo Hiệp định thương mại tự do Việt Nam – EU (EVFTA).
Một sự thách thức?
Một sự thách thức?

3218 Lượt xem

Các cụm từ như “sự “ngạo nghễ” của công trình,” “công khai thách thức” hay “một sai phạm giẫm lên sai phạm” có thể dịch sang tiếng Anh như thế nào? Tham khảo Bài luyện dịch báo chí Việt-Anh này nhé!
Lấy ý kiến nhà đầu tư nước ngoài về thành phố Thủ Đức
Lấy ý kiến nhà đầu tư nước ngoài về thành phố Thủ Đức

2432 Lượt xem

(VnExpress) – Việc thành lập thành phố Thủ Đức (sáp nhập từ 3 quận phía Đông) thuộc TP HCM cần lấy ý kiến (1) nhà đầu tư nước ngoài, tập đoàn công nghệ, tài chính, bất động sản...
Người Việt ở Châu Phi (Phần 1)
Người Việt ở Châu Phi (Phần 1)

1533 Lượt xem

Giáo sư Võ Tòng Xuân kể về chuyến đi của ông đến một số nước ở Châu Phi vào năm 2017. Mọi người tham khảo bài luyện dịch Việt-Anh này nhé!
Ngưng xây dựng thủy điện Rào Trăng 3
Ngưng xây dựng thủy điện Rào Trăng 3

2130 Lượt xem

Các cụm từ như “do có nguy cơ mất an toàn,” “phối hợp tìm kiếm,” “kiểm tra thực địa,” “san phẳng,” … dịch sang tiếng Anh như thế nào? Hãy tham khảo bài luyện dịch báo chí Việt-Anh này nhé!
Xây dựng mô hình lúa – tôm là đặc sản của ĐBSCL
Xây dựng mô hình lúa – tôm là đặc sản của ĐBSCL

2799 Lượt xem

Từ khóa bài này là “mô hình tôm-lúa” hay “shrimp-rice model”. Thực ra, đây không phải là mô hình canh tác chung, kiểu “combined farming,” mà là canh tác luân phiên theo mùa, tức là “shrimp-rice rotation model”.
Người Việt ở châu Phi (Phần 2)
Người Việt ở châu Phi (Phần 2)

1788 Lượt xem

“Vốn đối ứng,” “lấy lại vốn,” “vùng nhiễm mặn,” … có thể dịch sang tiếng Anh là gì? Mọi người cùng theo dõi bài luyện dịch Việt-Anh này nhé!
Khởi tố vụ án bắt cóc bé trai hai tuổi
Khởi tố vụ án bắt cóc bé trai hai tuổi

2422 Lượt xem

(VnExpress) – Cơ quan điều tra khởi tố vụ án (1) Nguyễn Thị Thu, 32 tuổi, bắt cóc bé trai tại công viên Nguyễn Văn Cừ.
Ngày mai khai trường (Phần 1)
Ngày mai khai trường (Phần 1)

2599 Lượt xem

(TBKTSG / Lưu Thị Lương) – Ngày khai trường rất đặc biệt với những ai có liên quan, dính dáng tới chuyện học hành. Tóm gọn là chỉ có những bậc phụ huynh, các cháu học sinh (giàu, nghèo, nhiều độ tuổi) và nhà trường thôi. Riêng nhà trường lại bao gồm hết từ cao tới thấp, từ hiệu trưởng, giáo viên, giám thị tới lao công, bảo vệ.
Điều ân hận muộn màng
Điều ân hận muộn màng

3211 Lượt xem

“Hoàng hôn phủ trên mộ (Draped in twilight sat the grave) / Chuông chùa nhẹ rơi rơi (Light bell sounds falling in a maze) / Tôi thấy tôi mất mẹ (My mom’s forever departed) / Như mất cả bầu trời (It’s worse than the sky’s collapse)” (Nhà thơ Xuân Tâm, trích "Mất mẹ," Biên dịch viên Hien Luu)
Bỏ rào cản
Bỏ rào cản

3877 Lượt xem

Các mô hình như “Ba tại chỗ” và “Một cung đường, hai điểm đến” hay các cụm từ như “hàng vạn lao động bị đẩy ra đường” và “ngăn sông cấm chợ” có thể dịch sang tiếng Anh như thế nào? Mời bạn đọc tham khảo Bài luyện dịch báo chí Việt-Anh này.
Tàu chở dầu phát nổ trên biển
Tàu chở dầu phát nổ trên biển

2343 Lượt xem

(VnExpress) – Đang đậu ở cảng Dung Quất để nhận dầu, tàu bất ngờ cháy và phát nổ khiến nhiều thuyền viên bị hất xuống biển (1), một người mất tích.
Người Việt mua sắm gần 40.000 ô tô sau đại dịch Covid-19
Người Việt mua sắm gần 40.000 ô tô sau đại dịch Covid-19

1829 Lượt xem

“Thị trường ô tô tăng trưởng mạnh mẽ,” “ô tô hạng sang” hay “giảm 50% lệ phí trước bạ” dịch sang tiếng Anh thế nào? Hãy theo dõi bài luyện dịch báo chí Việt-Anh này nhé!
Khởi tố vụ án tiếp viên hàng không 'làm lây lan nCoV'
Khởi tố vụ án tiếp viên hàng không 'làm lây lan nCoV'

1682 Lượt xem

Cụm từ “vi phạm nghiêm trọng” có thể dịch là “grossly violate” còn cụm từ “trong bối cảnh” có thể dịch là… Hãy tham khảo Bài luyện dịch báo chí Việt-Anh này nhé!
Cần Giờ có đèn xanh đèn đỏ... (Phần 2)
Cần Giờ có đèn xanh đèn đỏ... (Phần 2)

1689 Lượt xem

Các cụm từ như “đang xôn xao vì đất,” “đam mê đá gà,” “vào tay tín dụng đen,” “lao vô cờ bạc” và “mỗi lần bão lòng” có thể chuyển tải sang tiếng Anh thế nào? Mời bạn đọc tham khảo Bài luyện dịch báo chí Việt-Anh này. Bạn đọc theo dõi Phần 1 tại đây: https://reflective-english.vn/todays-story/vietnamese-english-translation/can-gio-1.html
Bàng hoàng vụ thanh niên lọt hố nước sâu 3 mét ở kênh Trung Ương
Bàng hoàng vụ thanh niên lọt hố nước sâu 3 mét ở kênh Trung Ương

2226 Lượt xem

(Thanh Niên) – Ngày 20.9, ông Trần Vũ Hữu Duy, Chủ tịch UBND xã Vĩnh Lộc A (huyện Bình Chánh, TP.HCM) cho biết đang xác minh vụ việc thanh niên trọng thương khi chạy xe máy rơi xuống kênh Trung Ương không rào chắn (1) trên địa bàn.
 “Những cánh én” nông sản Việt
“Những cánh én” nông sản Việt

2268 Lượt xem

Hãy cùng tìm hiểu ba doanh nhân trẻ áp dụng công nghệ cao vào nông nghiệp (three young entrepreneurs applying hi-tech agriculture) qua Bài luyện dịch báo chí Việt-Anh này nhé!
Hợp thức hóa sai phạm Cầu đáy kính: Xâm phạm sự tôn nghiêm của pháp luật
Hợp thức hóa sai phạm Cầu đáy kính: Xâm phạm sự tôn nghiêm của pháp luật

1661 Lượt xem

Cụm từ “bị tuýt còi” có thể dịch như “to blow the whistle” còn các cụm từ như “qua mặt cơ quan chức năng” và “to như con voi sao có thể chui lọt lỗ kim” có thể dịch sang tiếng Anh như thế nào?
 Thủy Tiên à, cô nhiễu sự vừa thôi!
Thủy Tiên à, cô nhiễu sự vừa thôi!

3817 Lượt xem

Bài luyện dịch báo chí Việt-Anh này dựa trên một bài báo trào phúng, châm biếm cộng đồng mạng chỉ trích chuyện ca sĩ Thủy Tiên kêu gọi quyên góp cho đồng bào miền Trung.
Việt Nam tự tin sản xuất thành công vaccine ngừa COVID-19
Việt Nam tự tin sản xuất thành công vaccine ngừa COVID-19

3546 Lượt xem

Các cụm từ như “khả năng thành công,” “không bao giờ bằng các nước đó” và “được tiêm phòng với giá rẻ hoặc miễn phí” có thể dịch sang tiếng Anh như thế nào? Tham khảo Bài luyện dịch báo chí Việt-Anh này nhé!
Đơn vị xây dựng bản đồ sạt lở lên tiếng về việc “cảnh báo mà không ai nghe” (1)
Đơn vị xây dựng bản đồ sạt lở lên tiếng về việc “cảnh báo mà không ai nghe” (1)

1892 Lượt xem

Các cụm từ “bản đồ sạt lở,” “phân vùng cảnh báo trượt lở,” “người được chuyển giao,” “chủ quan,” … dịch sang tiếng Anh thế nào? Hãy tham khảo bài luyện dịch báo chí Việt-Anh này nhé!

Bình luận
  • Đánh giá của bạn
Đã thêm vào giỏ hàng